Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan teknolojik ürünlerin kamu nezdinde nasıl belgelendirileceği ve bu belgelerin özellikle kamu ihalelerinde ne şekilde kullanılabileceği hususu, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hazırlanan Teknolojik Ürünlerin Belgelendirilmesine İlişkin Yönetmelik (“Yönetmelik”) ile kapsamlı biçimde düzenlenmiştir. Söz konusu Yönetmelik, 18 Aralık 2025 tarihli ve 33111 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Yeni düzenleme ile birlikte, Ar-Ge ve yenilik projelerinin çıktısı olan teknolojik ürünler için iki aşamalı bir belgelendirme sistemi öngörülmektedir. Bu kapsamda, bir ürünün Ar-Ge ve yenilik projesi sonucunda geliştirildiğini ortaya koyan Teknolojik Ürün Belgesi (“TÜR Belgesi”) ile, söz konusu ürünün 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu çerçevesinde iş deneyimi şartının karşılanmasında kullanılmasını mümkün kılan Teknolojik Ürün Deneyim Belgesi (“TÜR Deneyim Belgesi”) düzenlenmektedir. TÜR Belgesi süresiz olarak geçerliliğini korurken, TÜR Deneyim Belgesi belirli bir süre ile sınırlandırılmıştır.
Yönetmelik’in uygulama alanı, kamu kaynaklarıyla desteklenen projelerin yanı sıra, işletmelerin özkaynaklarıyla yürüttükleri ya da kanunla kurulan vakıflar ve uluslararası fonlar tarafından finanse edilen Ar-Ge ve yenilik projelerini de kapsayacak şekilde geniş tutulmuştur. Bu projeler sonucunda geliştirilen mal, yazılım ve hizmetler, öngörülen şartların sağlanması hâlinde belgelendirme sürecine konu edilebilecektir.
Belgelendirme süreci, başvuruların elektronik ortamda alınması esasına dayanmaktadır. İşletmeyi temsile yetkili kişiler tarafından Bakanlıkça oluşturulan portal üzerinden yapılan başvurularda; kamu destekli projeler bakımından proje bitirme belgesi, devam eden projelerde ise ürünün ilgili proje kapsamında geliştirildiğini gösteren dokümanlar sunulmaktadır. Özkaynakla yürütülen projelerde ise, ürünün Ar-Ge ve yenilik içeriğinin teknik açıdan değerlendirilmesi amacıyla TÜBİTAK sürece dâhil edilmektedir.
TÜR Deneyim Belgesi bakımından Yönetmelik, ayrıca ürünün piyasaya arz edilmesinden itibaren geçen süreye ilişkin özel bir şart öngörmektedir. Buna göre, başvuru tarihinde ürünün piyasaya arz tarihinden itibaren beş yıllık sürenin aşılmamış olması gerekmekte olup, düzenlenen TÜR Deneyim Belgesinin geçerlilik süresi de yine beş yıl ile sınırlı tutulmaktadır. Bu belgeye başvurulurken, kural olarak başvuru sahibi adına düzenlenmiş Yerli Malı Belgesi’nin ibrazı zorunlu kılınmıştır. Ancak yazılım ve hizmetlere ilişkin TÜR Deneyim Belgesi başvuruları ile TÜR Belgesi başvuruları bu zorunluluğun dışında bırakılmıştır.
Başvuruların incelenmesi ve karara bağlanması sürecinde Milli Teknoloji Genel Müdürlüğü yetkili kılınmış olup, başvurunun uygun bulunması hâlinde ilgili belge, incelemenin tamamlanmasını takiben beş iş günü içerisinde elektronik sistem üzerinden düzenlenmektedir. Düzenlenen TÜR Deneyim Belgeleri, kamu ihalelerinde kullanılmak üzere Elektronik Kamu Alımları Platformu (“EKAP”) sistemine otomatik olarak aktarılmaktadır.
Yönetmelik, belgelendirme sisteminin güvenilirliğini sağlamak amacıyla yaptırıma ilişkin düzenlemelere de yer vermektedir. Bu kapsamda, gerçeğe aykırı bilgi veya belgeye dayalı başvuruların tespit edilmesi hâlinde düzenlenen belgelerin iptali mümkün olup; ürüne ilişkin Yerli Malı Belgesi’nin iptal edilmesi durumunda, buna bağlı olarak düzenlenmiş olan TÜR Deneyim Belgesinin de aynı tarih itibarıyla geçersiz sayılacağı açıkça hükme bağlanmıştır.
Saygılarımızla,
DT Hukuk